Badania z udziałem pacjentów ze stwardnieniem rozsianym wskazują, że większość z nich jest zainteresowana modyfikacją swojej diety oraz stosowaniem różnorodnych suplementów diety, aby potencjalnie zmniejszyć nasilenie i symptomy towarzyszące chorobie [1].
Witamina D a stwardnienie rozsiane
Niedobór witaminy D jest powszechnie uważany za środowiskowy czynnik ryzyka rozwoju stwardnienia rozsianego, bowiem liczne dotychczas przeprowadzone badania epidemiologiczne dostarczyły dowodów wskazujących na związek tej choroby neurologicznej z niskim stężeniem witaminy D wynikającym w głównej mierze z niewystarczającej ekspozycji na promieniowanie słoneczne w krajach o umiarkowanym klimacie, a także korzyściami wynikającymi z jej suplementacji [2, 3]. Ponadto, w ostatnich latach w kilku dużych badaniach genetycznych z udziałem pacjentów ze stwardnieniem rozsianym dowiedziono, że różne nieprawidłowości związane z metabolizmem witaminy D są również powiązane ze zwiększonym ryzykiem zachorowania.
- Dodaj do koszyka
Tania wysyłka od 9,99 PLN! - Dodaj do koszyka
Tania wysyłka od 9,99 PLN! - Dodaj do koszyka
Tania wysyłka od 9,99 PLN!
Za główne mechanizmy działania witaminy D w stwardnieniu rozsianym uważa się jej właściwości immunomodulujące z udziałem różnych kategorii limfocytów T i B w ogólnym układzie odpornościowym, a także neuroprotekcyjne i neurotroficzne, które mogą być wywierane na poziomie ośrodkowego układu nerwowego. Co jednak ciekawe, wyniki dotychczas opublikowanych systematycznych prac przeglądowych i metaanaliz dotyczących roli oraz skuteczności suplementacji witaminy D w stwardnieniu rozsianym są niejednoznaczne ze względu na wyraźnie ograniczone dane i niską jakość dowodów, stąd mając na uwadze aktualny stan wiedzy niektórzy autorzy zalecają dodatkową suplementację witaminy D u pacjentów w umiarkowanej dawce, zasadniczo korygującej jej występujący niedobór, dopóki nie zostaną udostępnione kolejne istotne informacje [2 – 5].
Na domiar tego, w niektórych pracach wskazuje się, że niski stan zaopatrzenia organizmu w witaminę D nie jest jedną z możliwych przyczyn choroby, lecz konsekwencją złego stanu zdrowia, bowiem procesy zapalne związane z występowaniem i przebiegiem klinicznym stwardnienia rozsianego mogą przyczyniać się do zmniejszenia stężenia metabolitu 25(OH)D, co w pewien sposób może wyjaśniać dlaczego odnotowuje się niski poziom witaminy D w wielu zaburzeniach autoimmunizacyjnych [3, 6].
Kofeina a stwardnienie rozsiane
W pracy przeglądowej opublikowanej w ubiegłym roku w czasopiśmie Frontiers in Nutrition w której autorzy dokonali oceny wpływu spożycia kawy i kofeiny na stwardnienie rozsiane z naciskiem na uczucie zmęczenia towarzyszące chorym wykazano, że kofeina może mieć korzystne działanie na przebieg choroby i zmniejszenie ryzyka zachorowania, w szczególności jeśli przyjmowana jest w dość dużych dawkach, które odpowiadają około 6 filiżankom kawy dziennie [7].
Podsumowanie
Biorąc pod uwagę aktualny stan wiedzy dotyczący korzyści zdrowotnych wynikających z dodatkowej suplementacji diety pacjentów ze stwardnieniem rozsianym, potrzebne są kolejne dobrze zaprojektowane badania kliniczne wysokiej jakości, aby ustalić możliwe benefity w tej materii, albowiem w chwili obecnej istnieją jedynie ograniczone i co istotne niespójne dane dotyczące witaminy D, biotyny, wielonienasyconych kwasów tłuszczowych oraz antyoksydantów [8]. Korzystne działanie na przebieg omawianej w niniejszym artykule choroby neurologicznej wydaje się wywierać kofeina, co potwierdzają wstępne doniesienia pochodzące z badań w których wzięli udział udział pacjenci ze stwardnieniem rozsianym [7]. Należy zatem uzbroić się w cierpliwość i spokojnie oczekiwać na to, co przyniosą najbliższe miesiące i lata prowadzonych eksperymentów naukowych obejmujących pacjentów zmagających się na co dzień z tym schorzeniem neurodegeneracyjnym.
- Evans E., Piccio L., Cross A.H.: Use of Vitamins and Dietary Supplements by Patients With Multiple Sclerosis: A Review. JAMA Neurol. 2018 Aug 1;75(8):1013-1021.
- Pierrot-Deseilligny C., Souberbielle J.C.: Vitamin D and multiple sclerosis: An update. Mult Scler Relat Disord. 2017 May;14:35-45. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/28619429
- Jagannath V.A., Filippini G., Di Pietrantonj C., Asokan G.V., Robak E.W., Whamond L., et al.: Vitamin D for the management of multiple sclerosis. Cochrane Database Syst Rev. 2018 Sep 24;9:CD008422.
- Zheng C., He L., Liu L., Zhu J., Jin T.: The efficacy of vitamin D in multiple sclerosis: A meta-analysis. Mult Scler Relat Disord. 2018 Jul;23:56-61.
- McLaughlin L., Clarke L., Khalilidehkordi E., Butzkueven H., Taylor B., Broadley S.A.: Vitamin D for the treatment of multiple sclerosis: a meta-analysis. J Neurol. 2018 Dec;265(12):2893-2905. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/30284038
- Autier P., Boniol M., Pizot C., Mullie P.: Vitamin D status and ill health: a systematic review. Lancet Diabetes Endocrinol. 2014 Jan;2(1):76-89.
- Herden L., Weissert R.: The Impact of Coffee and Caffeine on Multiple Sclerosis Compared to Other Neurodegenerative Diseases. Front Nutr. 2018 Dec 21;5:133. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6308803/
- Mische L.J., Mowry E.M.: The Evidence for Dietary Interventions and Nutritional Supplements as Treatment Options in Multiple Sclerosis: a Review. Curr Treat Options Neurol. 2018 Mar 17;20(4):8. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/29549521
Mateusz Durbas
Powiązane artykuły
Ciekawostki
Cynk a odporność – jakie są zależności?
Cynk największą popularność zyskuje jesienią. Jest to w pełni uzasadnione, ponieważ cynk pełni krytyczną funkcję w funkcjonowaniu układu odpornościowego. Jego…
Kurkumina a choroby nowotworowe – jakie są zależności?
Wizytówką kurkuminy jest jej działanie przeciwzapalne, które naukowcy bardzo szeroko opisują w publikacjach naukowych. Przewlekłe stany zapalne uznawane są za…
Magnez w sporcie – jakie są korzyści?
Im większa aktywność fizyczna, tym większe zapotrzebowanie na magnez. Jeśli chcesz zapewnić swojemu ciału optymalne warunki do uzyskiwania progresu sportowego,…
Koenzym Q10 a serce – jakie są zależności?
Serce nieustannie tłoczy krew, która zaopatruje wszystkie nasze tkanki w substancje odżywcze. Co będzie, gdy osłabi swoją pracę? Skutki są…
Maksymalna pompa mięśniowa
Właśnie rozpoczynasz przygodę z treningiem na siłowni, czy może jesteś doświadczonym zawodnikiem szukającym sposobów na optymalizację swojego treningu? Bez względu…
Posiłek potreningowy – najważniejszy w ciągu dnia?
W świecie fitness upowszechniło się takie przekonanie, które głosi, iż posiłek potreningowy jest najważniejszym posiłkiem jedzonym w ciągu całego dnia….
Strength & Conditioning – co to w ogóle jest?
Strength & Conditioning, czyli w wolnym tłumaczeniu siła i kondycjonowanie – co to w ogóle jest za dziedzina nauki i…
Długotrwały trening aerobowy a poziom testosteronu u mężczyzn
Jednym z fizjologicznych systemów organizmu, który jest niezwykle wrażliwy na stres związany z wykonywanymi systematycznie ćwiczeniami fizycznymi jest układ hormonalny….